Het kan juist gaan om meerdere aandoeningen tegelijk.
Iemand kan bijvoorbeeld hoge bloeddruk hebben, artrose, diabetes en daarnaast medicijnen gebruiken voor verschillende klachten.
Iedere aandoening afzonderlijk kan goed onder controle zijn. Maar samen kan de situatie ingewikkelder worden.
Een val kan bijvoorbeeld grotere gevolgen hebben wanneer iemand tegelijkertijd minder sterke botten, evenwichtsproblemen en een vertraagd herstel heeft.
Ook medicijnen verdienen regelmatig aandacht. Een middel dat jarenlang goed heeft gewerkt, kan op latere leeftijd anders worden verdragen doordat de werking van nieren, lever en andere lichaamssystemen verandert.
Daarom is een medicatiecheck belangrijk
Maak een actuele lijst van alle medicijnen en supplementen die worden gebruikt.
Bespreek regelmatig met arts of apotheker:
- welke medicijnen nog noodzakelijk zijn;
- of doseringen nog passend zijn;
- of verschillende medicijnen elkaar kunnen beïnvloeden;
- of bepaalde bijwerkingen zijn ontstaan.
Soms wordt gekeken of medicijnen veilig kunnen worden verminderd of gestopt. Dat proces wordt deprescribing genoemd.
Belangrijk: medicijnen mogen niet zelfstandig worden gestopt of aangepast. Dat moet altijd in overleg met een zorgprofessional gebeuren.
4. Sociale contacten en betekenis blijven belangrijk
Er is nog een factor die gemakkelijk wordt onderschat: sociale verbondenheid.
In de jaren 80 kunnen mensen te maken krijgen met grote veranderingen.
Een partner kan overlijden. Vrienden of broers en zussen kunnen wegvallen. Autorijden wordt misschien moeilijker. Gehoor- of zichtproblemen kunnen sociale activiteiten lastiger maken.
Daardoor kan iemand die vroeger dagelijks onder mensen was, langzaam geïsoleerder raken.
En sociale isolatie en eenzaamheid zijn niet alleen emotionele kwesties. Ze kunnen ook samenhangen met slechtere lichamelijke en mentale gezondheid.
Daarom is contact geen luxe.
Een telefoongesprek met een familielid, samen koffie drinken, een wandeling maken, deelnemen aan een vereniging of tijd doorbrengen met kleinkinderen kan een belangrijke plaats in het dagelijks leven innemen.
❤️ Betekenis hoeft niet groot te zijn
Een gevoel van doel en betekenis hoeft niet te betekenen dat iemand op hoge leeftijd nog grote prestaties moet leveren.
Het kan iets heel eenvoudigs zijn.
Een moestuin verzorgen. Een huisdier verzorgen. Een kleinkind een verhaal vertellen. Fotoalbums bekijken. Een maaltijd bereiden. Een brief schrijven. Een vriend bellen.
Het zijn juist deze kleine activiteiten die structuur en verbondenheid kunnen geven.
Wanneer lichamelijke mogelijkheden veranderen, kan het helpen om activiteiten aan te passen in plaats van ze volledig op te geven.
Niet meer een uur wandelen? Misschien lukt een korte wandeling wel.
Niet meer gemakkelijk in de tuin werken? Misschien kan een klein stukje tuin worden onderhouden.
Niet meer grote familiefeesten bezoeken? Misschien is een rustig bezoek thuis prettiger.
Ouder worden is geen deadline
Een belangrijke boodschap mag hierbij niet verloren gaan:
80 worden is geen deadline.
De ene persoon kan op 82 nog zelfstandig reizen, wandelen en een actief sociaal leven hebben. Een ander kan op dezelfde leeftijd meer ondersteuning nodig hebben.
Er bestaat geen universeel moment waarop het lichaam plotseling “op” is.
Levensduur en gezondheid worden beïnvloed door veel factoren, waaronder genetische aanleg, leefomgeving, sociaaleconomische omstandigheden, toegang tot zorg, leefstijl en bestaande aandoeningen.
Daarom heeft het weinig zin om het eigen leven voortdurend met dat van anderen te vergelijken.
Kwaliteit van leven telt mee
Bij ouder worden gaat het niet alleen om het aantal jaren.
Voor veel mensen zijn zelfstandigheid, comfort, familie, vriendschap, waardigheid en de mogelijkheid om dagelijkse activiteiten te blijven doen minstens zo belangrijk.
Een leven op 85-jarige leeftijd kan er compleet anders uitzien dan op 55-jarige leeftijd — en dat hoeft geen probleem te zijn.
Misschien is het tempo lager.
Misschien zijn er meer rustmomenten nodig.
Misschien worden sommige activiteiten vervangen door andere.
Dat betekent niet automatisch dat het leven minder waardevol wordt.
Hoe kun je een ouder wordende dierbare ondersteunen?
Een veelgemaakte fout is om iemand meteen alles uit handen te nemen.
Maar hulp betekent niet automatisch dat je alle beslissingen moet overnemen.
Vraag eerst:
“Waar kan ik je mee helpen?”
