Nederland kent geen strafpuntensysteem
Daarvan ging het meestal om fietsers en voetgangers die willen oversteken terwijl de spoorbomen dicht zijn, volgens de spoorbeheerder komt dat doordat ProRail fors inzet op de aanpak van overtreders. Ondanks het strengere toezicht van ProRail, nemen mensen toch nog steeds het risico.
Waarom lichtzinnigheid bij overwegen levensbedreigend is, laat zich eenvoudig verklaren. Een trein kan afhankelijk van de snelheid, het gewicht en het weer tot een kilometer nodig hebben om te stoppen.
Dat komt overeen met de lengte van ongeveer tien voetbalvelden. Bijsturen of noodremmen om een overstekende fietser te ontwijken is voor een machinist eigenlijk onmogelijk.
Daar komt bij dat het contactvlak tussen de fietsband en het spooroppervlak veel te klein is en er nauwelijks sprake is van wrijvingsweerstand. Wie met de fiets op de gladde, natte rails terechtkomt, heeft weinig controle en kan gemakkelijk vallen, precies op het moment dat er een trein nadert.
Treinen naderen daarnaast ook vaak stiller dan je verwacht, zeker bij tegenwind of in een luidruchtige omgeving. De inschatting dat je “nog wel even snel” kunt oversteken omdat je geen trein hoort, is daardoor bedrieglijk en gevaarlijk.
Ook bij een storing van de overweg geldt dat je nooit zelf het risico mag nemen. Blijven de bomen dicht of blijft het rode licht branden zonder dat er een trein komt, dan is oversteken alsnog verboden en beboetbaar.
Treinen zijn vaak stiller dan je denkt
De veilige handelwijze is te wachten of, indien mogelijk, een alternatieve, beveiligde oversteekplaats te zoeken. Het contrast met het buitenland maakt de ernst van de overtreding extra duidelijk.
In Duitsland staat op het oversteken bij een gesloten spoorboom een boete van 350 euro plus twee strafpunten, terwijl België de zwaarste categorie hanteert, met boetes die kunnen oplopen tot enkele duizenden euro’s en een mogelijk rijverbod van acht dagen tot vijf jaar.
Nederland zit met een boete van 120 euro aan de lagere kant, maar de handhaving via ProRail en de politie is onverminderd streng. Denk nooit dat dat een overweg een geschikte plek is om tijd te winnen.
De combinatie van een lange remweg, een moeilijk hoorbare trein en het minimale contactvlak van een fietsband op de rails maakt het risico levensgroot. Geen enkele bespaarde minuut weegt op tegen dat gevaar.
