Jetten benadrukte ook dat dit niet iets is wat de overheid alleen kan doen. Het moet “samen”, met de gemeenschappen om wie het gaat. Tegelijk erkende hij dat het “beter kan en moet”, een zin die voor veel lezers vooral interessant wordt als die ook gevolgd wordt door meetbare stappen.
Waarom de urgentie volgens organisaties wegzakt
Volgens Esajas en andere betrokkenen was na de excuses aangekondigd dat er beleid zou volgen om de doorwerking van slavernij in het heden aan te pakken. Maar drie jaar later is die urgentie volgens hen niet meer voelbaar. Het onderwerp lijkt te makkelijk weg te zakken.
Onder het vorige kabinet zou die vaart eruit zijn geraakt, zeggen zij. Daarnaast leven er vragen over wat nu precies is uitgevoerd en wat niet. Er werd gesproken over 200 miljoen euro voor beleidsintensivering en een bewustwordingsfonds, maar organisaties willen duidelijkheid over de werking en effectiviteit daarvan.
Oproep: een nationale route naar herstel
De betrokken organisaties pleiten voor een “nationale route naar herstel”. Daarmee bedoelen ze een duidelijk plan met structuur, richting en verantwoordelijkheden, zodat heling en herstel niet afhankelijk zijn van losse projecten of tijdelijke aandacht, maar een blijvende plek krijgen.
Het idee is een integrale aanpak: overheid en samenleving die gezamenlijk optrekken, met heldere doelen en zichtbare resultaten. Niet alleen praten over het verleden, maar ook eerlijk kijken naar hoe dat verleden vandaag nog doorwerkt in kansen, beeldvorming en beleid.
Breder dan excuses: ook het Koninkrijk en Suriname
In die route naar herstel moet volgens de organisaties ruimte zijn voor meerdere thema’s. Denk aan racismebestrijding, maar ook aan gelijkwaardigheid binnen het Koninkrijk en de relatie met Suriname. Het gaat dus niet alleen om nationale symboliek, maar ook om verhoudingen en verantwoordelijkheid.
Daarnaast noemen de organisaties expliciet de positie en rechten van inheemse en marrongemeenschappen. Voor hen is het essentieel dat herstelbeleid niet één groep centraal zet en anderen vergeet, maar het volledige historische en huidige plaatje meeneemt.
Blik op Keti Koti: komt er meer concreet?
Woensdag houdt premier Jetten een toespraak tijdens de nationale herdenking van het slavernijverleden, Keti Koti. Organisaties hopen dat dit moment wordt aangegrepen om nieuwe, concrete toezeggingen te doen, juist omdat het live en in breder gezelschap plaatsvindt.
Voor hen is vooral belangrijk wat er na 1 juli gebeurt: volgen er adviezen die worden omgezet in beleid, komt er een duidelijk traject, en wordt zichtbaar wie waarvoor verantwoordelijk is. Praat vooral mee: wat vind jij dat de overheid nu als eerste moet doen? Laat het weten op onze sociale media.
