DEEL 3 — Sophie kiest lucht
Nadat de FIOD Daan had meegenomen, bleef Sophie nog geen vijf minuten in de balzaal.
Dat vertelde later een junior marketeer mij, een meisje genaamd Nina dat zichzelf op kantoor altijd onzichtbaar probeerde te maken en daardoor alles zag.
“Sophie probeerde eerst naar de toiletten te lopen,” zei Nina. “Maar mevrouw De Vries greep haar arm en siste dat ze moest blijven. Toen rukte Sophie zich los en zei ze: ‘Ik ben geen familie.’”
Geen familie.
Tien minuten eerder had ze nog aan Daans arm gehangen alsof ze de toekomstige first lady van AmsTech was.
Nu was ze lucht.
Ik zag haar bij de uitgang. Haar rode jurk schitterde onder de lampen. Ze hield haar telefoon tegen haar oor en praatte snel, veel te snel.
“Rogier, haal me op. Nee, nu. Nee, ik wist dit niet. Natuurlijk wist ik dit niet.”
Rogier.
Die naam kende ik niet.
Nog niet.
Ik liet haar gaan.
Niet omdat ik genadig was.
Omdat sommige mensen beter gevolgd worden door hun eigen paniek dan door beveiliging.
Rechercheur Van Kessel van de FIOD kwam naar mij toe terwijl de jazzband nog steeds speelde met de stijfheid van mannen die niet zeker weten of ze op een arrestatiebal staan.
“Mevrouw De Vries?”
“Marit,” zei ik.
Hij knikte.
“Wij hebben Daan in bewaring genomen. We moeten later vanavond uw formele verklaring opnemen. Voor nu: heeft Sophie van Dam toegang tot bestuursdocumenten?”
Ik keek naar de deur waardoor Sophie verdwenen was.
“Niet officieel.”
“Officieus?”
“Ze had toegang tot Daan. Dat was blijkbaar genoeg.”
Van Kessel noteerde niets, maar zijn gezicht deed dat wel.
Sophie was geen toevallige minnares.
Dat wist ik nog voordat de digitale recherche haar laptop onderzocht.
Zij werkte bij AmsTech als directeur corporate relations. Officieel deed zij grote klanten, pers, investeerders en “positionering”. In werkelijkheid was zij Daans spiegel: mooi, ambitieus, altijd vlak bij macht en nooit vlak bij verantwoordelijkheid.
Ze noemde mij achter mijn rug “de keukenholding”.
Dat wist ik van een e-mail.
Laat Marit maar haar keukenholding beheren. Daan runt echte bedrijven.
Ik had die zin geprint en boven mijn bureau gehangen tijdens de overnameonderhandelingen.
Motivatie hoeft niet altijd nobel te zijn.
Soms helpt pure ergernis ook.
Na Sophies vertrek kwam mevrouw De Vries naar het podium.
Henriëtte de Vries was een vrouw met parels, controle en een stem waarmee je kelners liet verdwijnen.
“Marit,” zei ze. “Dit stopt nu.”
Ik keek naar haar.
“Uw zoon is net gearresteerd.”
“Mijn zoon is slachtoffer van jouw ambitie.”
“Mijn ambitie heeft achthonderd banen gered.”
“Jij hebt hem vernederd.”
“Hij duwde mij tegen een champagnefontein voor driehonderd mensen.”
“Hij was onder druk.”
Daar was zij altijd goed in geweest.
Daan had nooit iets gedaan.
Hij was onder druk.
Hij was moe.
Hij was briljant maar onbegrepen.
Hij had sterke vrouwen nodig die hem ondersteunden, maar nooit sterke vrouwen die hem tegenspraken.
“Mevrouw De Vries,” zei ik, “ik heb vanavond geen tijd om u te troosten over de consequenties van de opvoeding die u zo trots verdedigt.”
Haar gezicht vertrok.
“Jij hoort niet in dit bedrijf.”
Ik keek over haar schouder naar de medewerkers.
Mensen die nog steeds geschokt in groepjes stonden. Engineers. Administratief medewerkers. Sales. Support. Mensen met hypotheken, kinderen, zieke ouders, studieschulden.
“Dat,” zei ik, “mogen zij morgen beoordelen.”
Ik liep langs haar heen naar de microfoon.
Niet als Daans vrouw.
Niet als zijn decoratie.
Als eigenaar.
DEEL 4 — De toespraak die geen feest meer was
“Dames en heren,” begon ik.
De jazzband zweeg.
Driehonderd mensen draaiden zich naar mij toe.
Sommige gezichten waren bang.
Andere boos.
Een paar opgelucht, wat mij vertelde dat Daan lang niet zo geliefd was als hij dacht.
“Vanavond zou een viering zijn,” zei ik. “Dat wordt het nog steeds, maar anders dan gepland.”
Er klonk nerveus gelach.
“U heeft zojuist gezien dat Daan de Vries is aangehouden. Ik begrijp dat dit schokkend is. Voor sommigen van u komt het misschien als donderslag bij heldere hemel. Voor anderen bevestigt het vermoedelijk zorgen die al langer bestonden.”
Ik zag Van Houten in de eerste rij langzaam knikken.
“Laat ik helder zijn. AmsTech is niet failliet. Salarissen worden betaald. Leveranciers worden gebeld. Projecten lopen door. North Sea Holding heeft vandaag de volledige overname afgerond en een noodkrediet beschikbaar gesteld om de continuïteit te waarborgen.”
Een zucht ging door de zaal.
Niet luid.
Wel collectief.
Mensen ademen anders wanneer hun loon niet verdwijnt.
“Maar er verandert veel. Per direct worden alle contracten met Orion Strategic Consulting, Blue Harbour Procurement en Lynx Global Services beëindigd. Er komt een onafhankelijke audit. Iedereen die onder druk is gezet om documenten te tekenen, betalingen goed te keuren of vragen niet te stellen, kan zich melden bij een extern meldpunt zonder tussenkomst van het management.”
Ik pauzeerde.
“En ik beloof u dit: niemand verliest zijn baan omdat hij eerlijk vertelt wat hij weet.”
Daarna zag ik Nina huilen.
Niet hard.
Alleen twee tranen over haar wangen.
Later zou ik begrijpen waarom.
Daan had haar drie maanden eerder gedwongen een factuur in te boeken waarvan zij wist dat hij niet klopte.
Hij had gezegd:
“Je bent toch niet zo’n meisje dat haar carrière verpest omdat een bedrag haar een onderbuikgevoel geeft?”
Zij had het gedaan.
En daarna elke dag met dat onderbuikgevoel gewerkt.
Ik vervolgde:
“U mag boos zijn. U mag twijfelen aan mij. Sommigen kennen mij alleen als de vrouw die op kantoorfeestjes naast Daan stond en weinig zei. Dat is begrijpelijk.”
Henriëtte stond achter in de zaal, de armen over elkaar.
Ik keek niet naar haar.
“Ik ga u niet vragen mij te vertrouwen omdat ik vandaag een contract heb getekend. Vertrouwen vraagt meer dan papier. Ik vraag u alleen morgen terug te komen. En vanaf morgen gaan we bouwen aan een bedrijf waar niemand meer groot genoeg is om de boekhouding te intimideren.”
Daarna zette ik de microfoon neer.
Geen applaus.
Niet meteen.
Eerst stilte.
Toen klapte Van Houten.
Langzaam.
Daarna een vrouw van de financiële administratie.
Daarna een engineer.
Daarna de zaal.
Niet uitzinnig.
Niet feestelijk.
Maar stevig.
Achter in de zaal draaide Henriëtte zich om en liep naar buiten.
Voor het eerst die avond ging niemand achter haar aan.
