E-nummers kritisch bekeken
Lange tijd gold het idee: E-nummers zijn gewoon veilig. Nieuw onderzoek zet daar nu een vraagteken bij. Voor het eerst is er een link gevonden tussen bepaalde conserveermiddelen en een hoger risico op kanker. Het gaat om stoffen die je in allerlei ultrabewerkte producten tegenkomt. Hieronder zie je om welke E-nummers het gaat, wat onderzoekers zagen en wat je daar praktisch mee kunt.
Van juichverhaal naar nuance
In 2017 bracht microbioloog en oud-NSC-politica Rosanne Hertzberger het boek Ode aan de E-nummers uit. Haar kernboodschap: de angst voor “kunstmatig” is vooral emotie; E-nummers maken eten veiliger en houden het langer goed, en kant-en-klaarmaaltijden kunnen net zo degelijk zijn als zelf koken. Negen jaar later voelt die positieve toon wat te optimistisch. Ultrabewerkt voedsel bevat vaak niet alleen hulpstoffen (zoals conserveermiddelen, emulgatoren en smaakversterkers), maar ook veel geraffineerde koolhydraten en weinig vezels. Daarnaast zijn er vaker voorbeelden geweest van stoffen die eerst ‘veilig’ leken en later toch problemen gaven. En nu zijn er gegevens die E-nummers zelf opnieuw ter discussie stellen.
Wat deden Franse onderzoekers precies?
In opdracht van het Franse ministerie van Gezondheid volgden wetenschappers ongeveer 105.000 volwassenen. Aan de start in 2009 had niemand kanker; veertien jaar lang is bijgehouden wie dat later wel kreeg. Ze maten de inname van verschillende conserveermiddelen en vergeleken mensen die daar veel van binnenkregen met mensen die er weinig van aten. De resultaten, gepubliceerd in The BMJ, laten voor het eerst een verband zien tussen specifieke E-nummers en een verhoogd risico op bepaalde kankersoorten.
Zes conserveermiddelen springen eruit
Van de 17 onderzochte stoffen werden er zes gekoppeld aan een hoger kankerrisico, terwijl ze binnen de Europese regels als veilig gelden. Het gaat om natriumnitriet (E250), kaliumnitraat (E252), kaliumsorbaat (E202), kaliummetabisulfiet (E224), acetaten (E262) en azijnzuur (E260). Dit zijn de belangrijkste cijfers die de onderzoekers rapporteerden.
Natriumnitriet (E250) werd geassocieerd met een 32 procent hogere kans op prostaatkanker.
Kaliumnitraat (E252) ging samen met 22 procent meer risico op borstkanker en 13 procent meer risico op kanker in het algemeen.
Kaliumsorbaat (E202) werd gelinkt aan 26 procent meer risico op borstkanker en 14 procent op alle kankersoorten samen.
Kaliummetabisulfiet (E224) liet 20 procent hoger risico op borstkanker zien en 11 procent op alle kankers.
Acetaten (E262) hingen samen met 25 procent meer risico op borstkanker en 15 procent op kanker in totaal.
Azijnzuur (E260) werd in verband gebracht met 12 procent hoger risico op alle kankersoorten.
