We zitten nu drie maanden op ons nieuwe adres.
Vanaf het balkon van ons nieuwe appartement kijken we uit over de azuurblauwe zee en de palmbomen die zachtjes heen en weer wiegen in de avondwind. Lotte heeft haar eerste vriendinnetjes al gemaakt op de internationale school en spreekt met een schattig accent al haar eerste zinnen in de nieuwe taal.
Daan en ik hebben veel gesproken. Hulp gezocht, nachtenlang gepraat over grenzen, familie en de vergif dat ontstaat wanneer liefde verandert in dwangmatige controle. Hij heeft zijn moeder één keer opgebeld, een maand na onze aankomst. Het gesprek was kort en zakelijk. Martha had geen spijt betoogd; ze bleef erbij dat wij haar "haar recht als grootmoeder" hadden ontnomen.
Daan heeft haar duidelijk gemaakt dat er pas weer contact kan zijn als ze inziet wat ze heeft gedaan en professionele hulp zoekt voor haar gedrag. Het was de moeilijkste beslissing uit zijn leven, maar ook de meest bevrijdende.
Gisteren vond ik in Lotte's rugzak een tekening die ze op school had gemaakt.
Het was een afbeelding van ons drieën: Daan, Lotte en ik, hand in hand onder een grote gele zon. En in het midden van de tekening had ze een klein roze boekje getekend met een vleugeltje eraan.
Toen ik haar vroeg wat het was, lachte ze.
"Dat is mijn toverboekje, mama," zei ze. "Het boekje waarmee we naar het paradijs zijn geflogen."
Ik glimlachte, vouwde de tekening zorgvuldig op en stopte hem in het voorvak van mijn handtas. Naast onze drie paspoorten. Veilig, opgeborgen en voor altijd in onze eigen handen.
