‘Als Oranje speelt, speelt er thuis soms iets anders’, luidt de leus van
de campagne Spaar ze allemaal niet van het Landelijk Netwerk Zorg en Straf. Uit onderzoek blijkt dat huiselijk geweld tijdens sporttoernooien, zoals het WK, toeneemt door emoties, alcoholgebruik en spanningen.
Politie, Openbaar Ministerie, Veilig Thuis, reclassering, Slachtofferhulp Nederland, Jeugdzorg Nederland en de Raad voor de Kinderbescherming zijn partners van de campagne en vragen aandacht voor huiselijk geweld en kindermishandeling tijdens het WK.
Trigger warning: dit artikel gaat over (huiselijk) geweld.
Spaar ze allemaal niet
Het Landelijk Netwerk Zorg en Straf is de campagne Spaar ze allemaal niet gestart, met een voetbalplaatjesboek. In de campagne staan de plaatjes – de rode kaarten – voor signalen van huiselijk geweld, zoals bedreigen, vernederen, slaan en kindermishandeling. Geen ‘voetbalplaatjes’ die je wil sparen, dus.
De campagne is vooral gericht op het starten van het gesprek en het voorkomen dat een situatie escaleert. Het is ook voor mensen die merken dat ze zelf grensoverschrijdend gedrag kunnen vertonen. De campagne geeft daarom ook vijf coolingdowntips, zoals ‘let op jezelf’, ‘neem afstand’ en ‘matig je alcoholgebruik’.
Huiselijk geweld wereldwijd
If England gets beaten, so will she: deze tekst prijkte in tientallen kranten in Engeland tijdens het WK in 2018. Het Engelse centrum voor huiselijk geweld wees met deze advertentie de bevolking op de schokkende cijfers. Onderzoek van een universiteit in 2013 toonde aan dat er 26 procent meer kans op geweld was als het Engelse team won of gelijk speelde bij het WK in 2012, en 38 procent als ze verloren.
Engeland is hier helaas niet uniek in. Ook in de Verenigde Staten, Colombia, Australië en Canada zijn soortgelijke cijfers naar voren gekomen bij voetbal-, football-, rugby- en ijshockeytoernooien. Hieruit blijkt dat er een link bestaat tussen huiselijk geweld en grote sportkampioenschappen.
Ook in Costa Rica hebben ze maatregelen genomen. Om te zien wat voorlichting voor effect zou hebben op het aantal meldingen van huiselijk geweld, plaatsten ze naast het scorebord met de stand van de sportwedstrijd, een scorebord met de realtimecijfers van het aantal meldingen van huiselijk geweld. Het scorebord leek positief te werken, want de wedstrijd erna was het aantal meldingen met 33 procent gezakt.
Steeds meer meldingen uiselijk geweld: 'We moeten ook naar de pleger durven kijken'
Alcohol
Dat er een link bestaat tussen grote sportevenementen en (huiselijk) geweld, is duidelijk. Uit het Engelse onderzoek blijkt dat het te maken heeft met hoog opgelopen emoties en alcohol- en drugsgebruik. “Dat zijn de factoren die volgens het onderzoek echt van belang zijn”, vertelt directeur van UN Women Marije Cornelissen. “Het gaat om heftige emoties, zoals frustratie en boosheid. Maar het gaat niet alleen om verlies. In Colombia steeg het aantal meldingen juist bij winst. Het kan dus ook om blijdschap gaan.”
Er is daarnaast een verband gevonden tussen het tijdstip van de wedstrijd en het aantal meldingen van geweld. “In een paar landen hebben ze geëxperimenteerd met op wat voor momenten de wedstrijd plaatsvindt. Als een wedstrijd vroeger plaatsvindt, is er meer tijd om alcohol te drinken, ook nog na de wedstrijd. Dan stijgt het aantal meldingen ook harder. Hoe later de wedstrijden, hoe beter.”
Geweld tegen vrouwen: de cijfers in Nederland zijn om te huilen