Nederland hoopt ieder jaar weer op sneeuw tijdens de kerstdagen. Toch is een officiële witte kerst in ons land behoorlijk zeldzaam. Inmiddels wachten we daar al zestien jaar op. De laatste keer dat Nederland officieel een witte kerst beleefde, was namelijk in 2010. Ook voor 2026 lijkt de kans voorlopig klein, al is het nog veel te vroeg voor een echte voorspelling.
Volgens Weeronline ligt de statistische kans op een officiële witte kerst rond de 7 procent. Dat betekent niet dat kerst dit jaar zeker groen blijft. Eind september is het simpelweg nog onmogelijk om betrouwbaar te zeggen hoe het weer eind december wordt. Pas veel dichter bij 25 en 26 december ontstaat er een duidelijker beeld van temperatuur, neerslag en mogelijke sneeuw.
Of sneeuw tijdens kerst daadwerkelijk blijft liggen, hangt van meerdere omstandigheden af. Het moet koud genoeg zijn om sneeuw te laten vallen, maar ook om die sneeuw te laten liggen. Juist dat laatste maakt een officiële witte kerst zo bijzonder. In Nederland schommelt de temperatuur rond kerst vaak rond of boven het vriespunt.
Dit is wanneer kerst officieel wit is
Een paar sneeuwvlokken op eerste kerstdag zijn niet genoeg om officieel van een witte kerst te spreken. Daar gelden duidelijke regels voor. In De Bilt moet zowel op eerste als op tweede kerstdag een gesloten sneeuwdek liggen. Pas als dat op beide dagen het geval is, krijgt Nederland officieel het predicaat witte kerst.
Daardoor kan het in delen van Nederland prachtig wit zijn, zonder dat er officieel sprake is van een witte kerst. Als bijvoorbeeld Limburg, Groningen of Gelderland sneeuw heeft, telt dat niet automatisch mee. Voor de officiële landelijke meting wordt gekeken naar De Bilt. Dat zorgt soms voor opvallende verschillen tussen wat mensen buiten zien en wat officieel wordt geregistreerd.
Sinds het begin van de metingen in 1901 heeft Nederland slechts acht officiële witte kersten gehad. Dat laat meteen zien hoe uitzonderlijk zo’n situatie eigenlijk is. Ons klimaat is daarvoor vaak net te zacht. Vooral rond eind december kan koude lucht makkelijk worden vervangen door zachtere lucht vanaf zee.
Sneeuw tijdens de feestdagen komt overigens wel vaker voor dan een officiële witte kerst. Sinds 1951 viel op tientallen kerstdagen ergens in Nederland sneeuw. Dat varieerde van een paar losse vlokken tot een tijdelijk wit landschap. Toch blijft een blijvend sneeuwdek op beide dagen een stuk zeldzamer.
De laatste witte kerst was in 2010
Voor de meest recente officiële witte kerst moeten we terug naar 2010. Toen lag in grote delen van Nederland flink wat sneeuw. Op veel plaatsen lag tussen de vijf en twintig centimeter. Vooral in Zuid-Limburg waren de hoeveelheden indrukwekkend en lag plaatselijk zelfs dertig tot 45 centimeter.
