DEEL 2
Margaretha trok de zwarte cape volledig open.
Een paar seconden begreep ik niet waar ik naar keek.
Daaronder droeg ze geen jurk.
Geen roze.
Geen wit.
Ze droeg een zwart mantelpak.
Alsof ze naar een begrafenis was gekomen.
Maar dat was niet het ergste.
Over haar borst liep een brede witte sjerp.
Daarop stonden met grote zwarte letters drie woorden:
GEEN STAMHOUDER. GEEN TOEKOMST.
Niemand zei iets.
Niet mijn moeder.
Niet mijn zus.
Niet de fotograaf.
Zelfs de kinderen van mijn tante, die een paar seconden eerder nog achter de ballonnen aan renden, stonden stil.
Mijn ogen bleven op die woorden gericht.
Geen stamhouder.
Geen toekomst.
Ik voelde mijn lichaam koud worden.
Drie dochters.
Drie gezonde meisjes.
Drie baby’s voor wie ik wekenlang bang was geweest.
Drie kinderen die nog geen idee hadden wat een achternaam, erfenis of ‘stamhouder’ betekende.
En hun grootmoeder was op hun eerste dag thuis in rouwkleding gekomen.
Omdat ze meisjes waren.
Bram zette Sophie voorzichtig in de armen van mijn moeder.
Daarna liep hij naar zijn moeder.
‘Doe dat uit.’
Zijn stem was laag.
Margaretha glimlachte.
‘Waarom?’
‘Doe. Dat. Uit.’
‘Je doet alsof ik iets verschrikkelijks heb gedaan.’
Brams vader, Willem, kwam naar voren.
Zijn gezicht was spierwit.
‘Margaretha, ben je helemaal gek geworden?’
Ze draaide zich naar hem.
‘O, hou toch op.’
‘Je bent hier voor je kleindochters.’
‘Precies.’
Ze spreidde haar armen.
‘Daarom ben ik eerlijk.’
Mijn zus zei zacht:
‘Eerlijk?’
Margaretha keek haar aan.
‘Dit is een familiezaak.’
Mijn zus zette één stap naar voren.
‘Dan had u misschien niet voor een fotograaf moeten gaan staan.’
Dat trof doel.
Margaretha keek naar de camera.
En toen zag ik het.
Ze had precies geweten waar ze ging staan.
Ze wilde de foto.
Ze wilde dat moment vastgelegd hebben.
‘Waarom?’
vroeg ik.
Mijn stem klonk vreemd.
Zwakker dan ik wilde.
Bram draaide zich onmiddellijk naar me toe.
‘Sanne, ga zitten.’
‘Nee.’
Mijn moeder pakte mijn arm.
Ik was nog lang niet hersteld.
Mijn benen trilden.
Mijn buik deed pijn.
Maar ik wilde blijven staan.
‘Ik wil weten waarom.’
Margaretha keek me eindelijk rechtstreeks aan.
‘Omdat iemand in deze familie de waarheid moet durven zeggen.’
‘Welke waarheid?’
‘Dat Bram drie dochters heeft en geen zoon.’
‘Dat weten we.’
‘En dat jij na deze zwangerschap waarschijnlijk geen kinderen meer zult krijgen.’
Mijn hart sloeg over.
Bram verstijfde.
‘Hoe weet jij dat?’
vroeg hij.
Margaretha zei niets.
Ik voelde de tuin om me heen verdwijnen.
Mijn arts had met Bram en mij gesproken over de risico’s van een volgende zwangerschap.
Het gesprek was privé geweest.
Heel privé.
Na de complicaties had een specialist duidelijk gezegd dat een nieuwe zwangerschap medisch onverstandig kon zijn en eerst uitgebreid besproken zou moeten worden.
Wij hadden dat nog bijna niemand verteld.
Zelfs mijn eigen moeder wist niet alle details.
Ik keek naar Margaretha.
‘Wie heeft jou dat verteld?’
Ze trok haar cape weer iets om zich heen.
‘Dat doet er niet toe.’
‘Jawel,’ zei Bram.
‘Wie?’
‘Ik heb mijn bronnen.’
Mijn bronnen.
Alsof mijn medisch dossier een zakelijk rapport was.
De fotograaf liet zijn camera helemaal zakken.
‘Misschien moet ik even—’
‘Nee,’ zei Bram.
Iedereen keek naar hem.
Hij wees naar de camera.
‘Heb je foto’s gemaakt toen ze de cape opende?’
De fotograaf knikte onzeker.
‘Ja.’
Margaretha keek tevreden.
‘Mooi.’
Bram draaide zich naar haar.
‘Niet voor jou.’
Haar glimlach verdween.
‘Wat bedoel je?’
‘Die foto’s gaan nergens heen zonder onze toestemming.’
‘Ik wil er één.’
‘Nee.’
‘Bram.’
‘Nee.’
Het was de eerste keer dat ik mijn man op die toon tegen zijn moeder hoorde praten.
Geen discussie.
