Hij keek naar zijn schoenen. ‘Toen zei hij dat ik niet zo moest overdrijven.’
In de auto terug zei Ethan dat hij moe was. Ik vroeg niet verder. De huisartsenpost had me verteld dat een kind na zo’n gesprek zelf mocht aangeven wanneer het genoeg was. Ik hield mijn handen aan het stuur en mijn vragen bij me.
Die avond stuurde Daan een bericht.
Hij is van een lage muur gevallen toen hij met zijn bal bezig was. Je maakt hier iets groots van.
Ik las het drie keer. Daarna maakte ik een schermafbeelding.
Op maandag belde Veilig Thuis. Een medewerker stelde vragen over onze omgangsregeling, eerdere incidenten en Ethans gedrag de afgelopen maanden. Ik had geen eerdere meldingen gedaan. Daan kon scherp zijn, maar hij was ook de vader die met Ethan naar voetbaltraining ging en hem hielp met zijn spreekbeurt. Ik had vaak gedacht dat de ruzies tussen ons bleven waar ze hoorden: tussen twee volwassenen die uit elkaar waren gegaan en daar niet altijd goed mee omgingen.
De afgelopen maanden had Ethan steeds vaker buikpijn op vrijdag. Hij at weinig voor een weekend bij zijn vader en vroeg soms of ik hem zondag al eerder kon ophalen. Ik had dat uitgelegd als spanning rond de wissel. Daan zei dat Ethan gewoon geen zin had om zijn spullen in te pakken.
‘Je maakt hem afhankelijk,’ had hij me verweten.
Ik had daarover nagedacht. Misschien te lang.
Op dinsdag kwam Karim langs. Hij had mijn nummer via Daan gekregen, maar belde mij rechtstreeks.
‘Ik had iets moeten zeggen voordat jullie vertrokken,’ zei hij. ‘Dat spijt me.’
‘Wat zag je?’
Hij vertelde dat Bas tijdens het knippen een kam achter Ethans oor had gezet. Ethan was meteen verstijfd. Toen Bas zijn haar daar optilde, zag Karim de verkleuring. Bas had gezegd dat Ethan zich vast aan de tondeuse had gestoten.
‘Maar die plek was al ouder,’ zei Karim. ‘En toen ik hem vroeg of het zeer deed, keek hij niet naar Bas. Hij keek naar mij.’
‘Waarom heb je dan niet meteen de politie gebeld?’
Karim zweeg even. ‘Omdat ik niet zeker wist wat ik zag. En omdat ik bang was dat ik een kind en zijn vader onterecht in moeilijkheden zou brengen.’
‘Hij heeft nu ook moeten wachten tot iemand anders het vroeg.’
‘Dat weet ik.’
Karim probeerde zich niet te verdedigen. Dat maakte mijn boosheid niet kleiner, maar wel minder makkelijk.
Twee dagen later belde Daan opnieuw. Hij wilde Ethan spreken. Ik zette de telefoon op luidspreker.
‘Ethan,’ zei hij, ‘je weet dat ik je nooit expres pijn zou doen.’
Ethan zat op de bank en keek naar het scherm. Hij zei niets.
‘Je was boos en bent tegen me aangelopen,’ ging Daan verder. ‘Dat kan gebeuren.’
‘Nee,’ zei Ethan.
Aan de andere kant bleef het stil.
‘Je hebt me vastgepakt.’
‘Ik probeerde je tegen te houden.’
‘Je vingers zaten hier.’
Ethan wees naar zijn eigen oor. Zijn hand bleef daar liggen.
Daan zuchtte. ‘Je moeder heeft je weer dingen laten zeggen.’
Ik pakte de telefoon op. ‘We zijn klaar.’
‘Jij wilde toch dat ik mijn zoon zag?’
‘Niet als je hem eerst vertelt dat hij zich iets moet herinneren.’
Ik verbrak de verbinding. Ethan schoof een kussen naar de andere kant van de bank, alsof hij ruimte maakte tussen hem en de telefoon.
De dagen daarna kregen we gesprekken met een medewerker van Veilig Thuis en een kinderpsycholoog. Ethan praatte weinig. Hij tekende huizen met deuren waar geen handvat aan zat. Soms zette hij een figuurtje in de gang. Soms tekende hij niets.
De politie vroeg Daan om nogmaals langs te komen. Hij weigerde eerst. Later kwam hij met een advocaat. Hij hield vol dat Ethan was gevallen en dat hij hem alleen had tegengehouden toen hij naar de straat rende. De politie kon niet vaststellen hoe de plek precies was ontstaan, maar de arts had genoteerd dat het letsel niet goed paste bij een gewone val.
Daan mocht voorlopig alleen onder begeleiding contact met Ethan hebben. Hij vond dat overdreven. Ik vond het afschuwelijk dat we daar überhaupt over moesten praten.
Bij de eerste begeleide ontmoeting in een wijkcentrum nam hij een voetbal mee. Ethan raakte de bal niet aan. Daan probeerde een grap over zijn nieuwe kapsel te maken.
‘De zijkant is korter dan ik had gevraagd,’ zei Ethan.
‘Dat groeit wel weer aan.’
‘Het doet geen pijn meer.’
Daan keek naar mij. Ik zat aan een tafel met de begeleider. Hij zei niets. Toen Ethan na twintig minuten vroeg of hij naar huis mocht, stond ik op. Daan bleef op zijn stoel zitten, met de voetbal tussen zijn schoenen.
Na die ontmoeting volgden er nog vier. Daan was op tijd, bracht meestal iets mee en hield zich aan de afspraken. Maar hij bleef zeggen dat ik de situatie had opgeblazen. Tegen de begeleider noemde hij de blauwe plek “een ongelukkige misinterpretatie”.
Ethan sprak hem nauwelijks aan.
Een paar weken later kreeg ik een bericht van Marit, Daans vriendin. We kenden elkaar oppervlakkig. Ze had Ethan soms opgehaald na school wanneer Daan werkte. Haar bericht was kort.
Ik moet je iets vertellen. Niet via de telefoon.
We spraken af in een café bij het station. Marit bestelde thee en hield haar handen om de beker zonder te drinken.
‘Ik weet dat Daan zegt dat Ethan gevallen is,’ begon ze. ‘Dat is niet waar.’
