In winkels, werkplaatsen en kantoren door heel Nederland klinkt steeds vaker hetzelfde geluid: het wordt ondernemers niet bepaald makkelijker gemaakt. Niet met één grote klap, maar met een optelsom van kosten, regels en onzekerheid die zich elke maand nadrukkelijker laat voelen. Veel mkb’ers merken dat ze vaker bezig zijn met overleven dan met vooruitkijken.
Die onrust is inmiddels ook doorgedrongen tot in Den Haag. Ondernemersorganisatie ONL heeft een brandbrief gestuurd aan het kabinet-Jetten, met een dringende oproep om snel in te grijpen. Volgens de organisatie is het ondernemersklimaat zo sterk verslechterd dat afwachten simpelweg geen optie meer is.
Een signaal uit het mkb
ONL zegt tienduizenden mkb-ondernemers te vertegenwoordigen en stelt dat er sprake is van een kantelpunt. Wat jarenlang gold als een land met ruimte voor initiatieven en groei, voelt voor veel ondernemers nu als een omgeving waarin elke stap vooruit extra zwaar wordt gemaakt.
In de brief wordt een stevige waarschuwing afgegeven: ondernemerschap, investeringen en werkgelegenheid komen in gevaar als er geen verandering komt. ONL spreekt zelfs van “code rood”, een term die duidelijk maakt hoe serieus de organisatie de situatie inschat.
Waarom het vertrouwen wegzakt
Het gaat volgens ONL niet om één enkele maatregel, maar om een stapeling van problemen. Denk aan stijgende kosten, hogere lasten en nieuwe verplichtingen die bedrijven op het bord krijgen. Dat raakt vooral het mkb, dat minder buffers heeft dan grote bedrijven.
Voorzitter Erik Ziengs wijst daarbij op het ondernemersvertrouwen, dat volgens de organisatie steeds verder afneemt. En dat vertrouwen is cruciaal: als ondernemers twijfelen, stellen ze beslissingen uit. Investeren in nieuwe machines, uitbreiden of extra personeel aannemen wordt dan al snel “later wel”.
De motor van de economie onder druk
ONL benadrukt in de brandbrief dat het mkb niet zomaar een sector is, maar de ruggengraat van de economie. Het zijn juist de kleinere en middelgrote bedrijven die in veel regio’s zorgen voor banen, leerwerkplekken en levendige winkelstraten.
Als die motor begint te haperen, merken mensen dat niet alleen op bedrijfsniveau. Minder ruimte om te investeren kan uiteindelijk leiden tot minder groei, minder innovatie en minder nieuwe banen. Volgens ONL is dat precies de richting waar Nederland nu ongemerkt naartoe schuift.
Regels en verplichtingen stapelen zich op
Een belangrijk punt in de kritiek is de hoeveelheid regels. Veel ondernemers herkennen het gevoel dat er elk jaar nieuwe verplichtingen bijkomen, terwijl oude regels zelden verdwijnen. Dat betekent meer administratie, meer tijdverlies en vaak ook extra kosten voor advies of ondersteuning.
