DEEL 4 — Mijn vader had Bastiaan ooit gewaarschuwd voor precies dit woord
Mijn vader heette Philippe de Beaufort.
Hij was al vijf jaar dood.
Hij had slechte knieën, een absurd dure smaak in rode wijn en nul talent voor subtiele familiediplomatie.
Toen Bastiaan en ik trouwden, hield papa geen warme speech.
Hij zei:
"Welkom bij de familie. De huwelijkse voorwaarden liggen bij Noor."
Mijn moeder, die toen nog leefde, had hem onder de tafel geschopt.
Bastiaan had gelachen.
Ik ook.
Later, toen wij alleen waren, zei hij:
"Je vader denkt dat ik voor geld met je trouw."
"Mijn vader denkt dat iedereen voor geld trouwt."
"Ook hij?"
"Vooral hij."
We hadden erom gelachen.
Dat was het tragische.
Bastiaan had de huwelijkse voorwaarden zélf laten beoordelen.
Eigen advocaat.
Volledige disclosure.
Geen gedwongen handtekening.
Geen arme jongen tegen miljardairsdochter.
Hij wist precies wat hij koos.
Wij hadden uitsluiting van gemeenschap voor familievermogen, met aparte afspraken voor gezamenlijk opgebouwde privébezittingen.
Bastiaan behield zijn Van Zandt-aandelen.
Ik mijn Beaufort-belangen.
Gezamenlijke rekening voor huishouden.
Afgesproken vermogensgroei op specifieke gezamenlijk gefinancierde beleggingen.
Geen verborgen val.
Toch veranderde zijn houding in de loop der jaren.
Mijn vader zag het eerder.
Bij een diner, ongeveer twee jaar voor zijn dood, zei Bastiaan:
"Uiteindelijk is Van Zandt Enterprises weer een Van Zandt-bedrijf."
Papa legde zijn vork neer.
"Wat betekent uiteindelijk?"
Bastiaan lachte.
"De familieholding wordt ooit opnieuw groter."
"Prima."
"Koop aandelen."
"Dat is makkelijker gezegd dan gedaan wanneer uw stichting nooit verkoopt."
Papa nam een slok wijn.
"Dan bouw je iets anders."
Bastiaan fronste.
"Dat klinkt gemakkelijk voor iemand die de controle heeft."
Mijn vader keek hem lang aan.
"Pas op met het woord 'uiteindelijk', jongen."
"Waarom?"
"Omdat mensen er vaak mee bedoelen dat ze vandaag alvast recht denken te hebben op wat zij later hopen te bezitten."
Ik was boos op papa geweest.
In de auto zei ik:
"Je hoeft hem niet als kandidaat-oplichter te behandelen."
Papa antwoordde:
"Dat deed ik niet."
"Ik behandelde hem als mens."
"Dat is pessimistischer."
Nu lag ik in een ziekenhuisbed en hoorde ik die zin opnieuw.
Uiteindelijk.
Bastiaan had zichzelf jarenlang verteld:
uiteindelijk zou de controle weer bij Van Zandt komen.
Uiteindelijk zouden mijn aandelen "ons" zijn.
Uiteindelijk zou hij de villa ook als zijn thuisvermogen mogen gebruiken.
Uiteindelijk zou zijn werk hem recht geven op meer.
En wanneer "uiteindelijk" maar vaak genoeg wordt herhaald, begint een grens eruit te zien als tijdelijk ongemak.
Noor Visser kwam die middag met iets anders.
"Het huwelijk."
"Wat ermee?"
"De ceremonie was inderdaad niet rechtsgeldig."
"Dat wist ik."
"Ik bedoel: Céline zegt dat zij dat niet wist."
Ik keek op.
"Wat?"
"Via haar advocaat."
"Ze beweert dat Bastiaan haar een echtscheidingsbeschikking heeft laten zien."
Mijn maag werd koud.
"Er is geen beschikking."
"Correct."
"Dan was die vals."
"Waarschijnlijk."
Noor legde een kopie neer.
Rechtbank Amsterdam.
Mijn naam.
Bastiaans naam.
Datum van ontbinding:
drie maanden geleden.
Mijn ogen scanden.
Ik zag direct fouten.
Verkeerd zaaknummerformaat.
Een griffierstempel die er te donker uitzag.
En het ergste:
mijn meisjesnaam stond als De Beaufort-Van Rijn.
Ik had nooit Van Rijn geheten.
"Waar komt dit vandaan?"
"Céline zegt Bastiaan."
"Zij dacht dus dat wij gescheiden waren."
"Volgens haar wel."
"Maar de pers vroeg naar zijn vorige huwelijk."
"Dat past."
Ik voelde woede verschuiven.
Niet verdwijnen.
Céline had met mijn man geslapen.
Zij had zakelijke belangen vermengd.
Zij had mij niet gebeld toen zij dacht dat mijn huwelijk voorbij was.
Maar misschien had zij niet bewust naast een nog getrouwde man voor een neppriester gestaan.
"Waarom geen burgerlijke stand?"
"Volgens Bastiaan zou de officiële registratie na een buitenlandse huwelijksvoltrekking volgen."
"Welke?"
"Een ceremonie aan het Comomeer na de Amsterdamse viering."
"Ook niet gebeurd."
"Nee."
Noor keek mij aan.
"Dit maakt haar niet automatisch slachtoffer."
"Ik weet het."
"Maar?"
"Het maakt Bastiaan iets anders dan ik dacht."
"Noem het."
"Niet alleen ontrouw."
"Een man die twee vrouwen verschillende juridische werkelijkheden heeft verkocht."
Noor knikte.
Dat was het moment waarop mijn scheiding ophield een huwelijksoorlog te zijn.
Het werd een patroon.
Bastiaan had tegen mij gezegd:
we bouwen samen.
Tegen Céline:
ik ben vrij.
Tegen banken:
Valérie zal instemmen.
Tegen de raad:
de externe partner is onafhankelijk.
Tegen zichzelf:
uiteindelijk heb ik hier recht op.
Iedereen kreeg precies genoeg waarheid om de volgende stap logisch te laten lijken.
DEEL 5 — De vrouw in de witte jurk kwam naar mijn ziekenhuis
Ik verwachtte Céline niet.
Zeker niet zonder advocaat.
Daarom liet Noor haar niet binnen.
"Ze staat beneden."
zei Lotte.
"Waarom?"
"Ze wil jou spreken."
"Noor?"
"Nee."
"Wat nee?"
"Niet zonder haar advocaat."
Ik keek naar mijn advocate.
"Ik wil haar zien."
"Dat is niet hetzelfde als dat het verstandig is."
"Ze stond op mijn huwelijksbed."
"Nooit bewezen."
"Ze schreef 'kringloop of weggooien' op mijn dozen."
"Dat heeft ze inmiddels toegegeven."
"Dan vijf minuten."
Noor zuchtte.
"Met mij erbij."
"Prima."
Céline kwam twintig minuten later binnen.
Geen glamour.
Geen witte jurk.
Spijkerbroek.
Donkere trui.
Geen make-up.
Zij keek naar de littekens die boven mijn ziekenhuishemd zichtbaar waren en sloeg onmiddellijk haar ogen neer.
"Ik wist niet dat je geopereerd werd."
Ik antwoordde:
"Dat geloof ik."
Ze keek verbaasd.
"Noor heeft me de gegevens laten zien."
"Bastiaan had zijn telefoon uit."
"Jij ook?"
"Tijdens de ceremonie."
"Daarna niet."
"Wanneer hoorde je het?"
"Toen we in Milaan waren."
"Wanneer?"
"De avond voordat we terugvlogen."
Ik keek naar Noor.
Zij zei niets.
"Waarom kwam je niet terug?"
Céline slikte.
"Bastiaan zei dat je stabiel was."
"Dat jij al advocaten had gestuurd."
"Dat je dit gebruikte om ons publiek te vernederen."
Ik lachte één keer.
Pijn.
"En dat geloofde je."
"Ik geloofde veel dingen."
Haar ogen vulden zich met tranen.
"Geen medelijden."
zei ik.
"Ik vraag het niet."
"Mooi."
Ze haalde een map uit haar tas.
Noor stak direct haar hand uit.
"Niet aan Valérie geven."
Céline gaf hem aan haar.
"Dit zijn kopieën."
"Waarvan?"
"Berichten."
"Contracten."
"De echtscheidingsbeschikking."
"En een overeenkomst tussen Bastiaan en mij."
Noor bladerde.
"Heb je dit met jouw advocaat afgestemd?"
"Ja."
"Waarom ben je dan zonder haar hier?"
"Ze vond het een slecht idee."
Noor keek mij aan.
"Zie je? Ik voel verwantschap."
Céline ging zitten.
"Ik heb een affaire gehad met je man."
"Dat is duidelijk."
"Ik wist dat jullie huwelijk slecht liep."
"Wie zei dat?"
"Bastiaan."
"Natuurlijk."
"Hij zei dat jullie al twee jaar aparte levens leefden."
We sliepen iedere avond in hetzelfde bed.
Soms ruzie.
Soms seks.
Soms niets.
Maar geen aparte levens.
"Wanneer liet hij je de scheidingsbeschikking zien?"
"Vier maanden geleden."
"Waarom heb je hem niet opgezocht?"
Ze keek naar haar handen.
"Omdat ik het antwoord wilde geloven."
Die zin kende ik.
Iedereen die bedrogen wordt, krijgt uiteindelijk ergens een moment waarop een extra vraag het sprookje kan breken.
Niet iedereen stelt hem.
"En het bedrijf?"
vroeg ik.
"Élan Maison?"
"Ja."
"Dat wilde ik."
"Ik wist dat Van Zandt zou investeren."
"Wist je dat Bastiaan mede-eigenaar was?"
"Ja."
"Wist de raad dat?"
"Bastiaan zei van wel."
Noor vroeg:
"Heb je ooit de board approval gezien?"
Céline schudde haar hoofd.
"Nee."
"Heb je gevraagd waarom een bedrijf waarin de CEO zelf veertig procent economisch belang had miljoenen van zijn eigen beursgenoteerde groep zou ontvangen?"
Céline keek naar de vloer.
"Niet hard genoeg."
Goed antwoord.
"De waardering van 46 miljoen?"
"Niet van mij."
"Wie?"
"Een adviseur die Bastiaan had geregeld."
"Jouw interne forecast?"
"Ik had zes miljoen omzet geprojecteerd binnen vier jaar."
"Niet zesenveertig miljoen waarde nu."
"Nee."
"En het voorschot?"
"Ik heb erom gevraagd."
"Hoeveel?"
"Vijf miljoen."
Mijn ogen vernauwden.
"Waarom?"
"Productielijn."
"Atelier Parijs."
"Licenties."
"Maar Bastiaan zei dat twaalf tot vijftien haalbaar was."
"Toen kwam Élan."
Ik keek naar haar.
"Je zag een man die jou meer geld bood dan jouw eigen bedrijf waard was en stelde geen vragen."
Ze begon te huilen.
"Ja."
"Dat is geen onschuld."
"Dat weet ik."
Noor keek naar mij.
Tijd om te stoppen.
Maar ik had nog één vraag.
"Mijn kleding."
Céline sloot haar ogen.
"Ja."
"Waarom?"
"Ik kwam na de ceremonie in Bloemendaal."
"Bastiaan zei dat jij niet terug zou komen."
"Waarom niet?"
"Dat wilde hij niet zeggen."
"En jij pakte mijn spullen in."
"Ja."
"Waarom schreef je kringloop?"
Ze begon rood te worden.
"Omdat ik jaloers was."
Eindelijk iets kleins.
Menselijks.
Niet een miljoenenplan.
Geen psychologische theorie.
Jaloezie.
"Op wat?"
"Alles."
Ze keek om zich heen naar mijn ziekenhuisbed.
"Niet nu."
"Toen."
"Je naam."
"Je huis."
"Je familie."
"Het feit dat Bastiaan zelfs wanneer hij mij vertelde dat hij van mij hield nog steeds over jou praatte alsof jij de maatstaf was."
Ik voelde geen overwinning.
"En dus wilde je mijn jurken weggooien."
"Ja."
"Dat was kinderachtig."
"Ja."
"Noor."
Mijn advocate keek op.
"Ik ben klaar."
Céline stond.
Bij de deur draaide ze zich om.
"Valérie."
"Wat?"
"Ik ga alles geven wat ik heb."
"Goed."
"Niet voor jou."
"Nog beter."
"Voor mezelf."
Ik knikte.
Dat was de eerste keer dat iemand in die hele ramp verantwoordelijkheid nam zonder hem als cadeau aan mij aan te bieden.
DEEL 6 — Het onderzoek haalde €13 miljoen terug naar €8,7 miljoen bewezen schade
Zes maanden later liep ik weer.
Niet elegant.
Korte afstanden.
Met een stok.
Mijn borstbeen was genezen.
Mijn aorta werd iedere paar maanden gecontroleerd.
Ik had medicatie.
Een bloeddrukmeter waar ik een persoonlijke vijandschap mee ontwikkelde.
En ik was nog steeds niet terug in het dagelijks bestuur.
Dat laatste was moeilijker dan de stok.
Van Zandt Enterprises draaide onder interim-CEO Maaike El Amrani, voormalig CFO van een grote logistieke groep.
Ik kende haar nauwelijks.
Dat vond de raad juist aantrekkelijk.
Geen Beaufort.
Geen Van Zandt.
Geen kamp.
Forensisch accountant Elias Koster presenteerde na zeven maanden zijn definitieve financiële reconstructie.
Aanvankelijk verdachte of te onderzoeken bedragen:
€31,6 miljoen uit de brugfaciliteit.
Daarvan bleek ongeveer €18,6 miljoen zakelijk verdedigbaar.
Hotelacquisitie.
Bouwprojecten.
Herfinanciering.
Rente.
Normale dealfees.
Niet ieder besluit dat Bastiaan nam terwijl hij mij bedroog was frauduleus.
Dat onderscheid werd mijn mantra.
Bleef ongeveer €13 miljoen aan transacties met verbonden partijen en onvoldoende transparantie.
Na verdere waardering, geleverde diensten, terugboekingen en contractcorrecties werd ook dat lager.
Maison Céline had echte ontwerp- en merkprestaties geleverd.
Een licentierecht had werkelijke waarde.
Een aanbetaling op een Parijs atelier bleek gedeeltelijk terugvorderbaar.
Een leverancier met banden met Bastiaan had wel degelijk software ontwikkeld, alleen tegen een opgeblazen prijs.
Elias eindigde bij een sterk onderbouwde directe financiële benadeling van ongeveer €8,72 miljoen.
Daarbovenop stond het niet uitgevoerde grotere plan:
een investering en garantiestructuur tot circa €32 miljoen rond Élan Maison als onderdeel van de nog niet volledig geactiveerde €180 miljoenfaciliteit.
Die miljardenachtige krantenkop was dus uiteindelijk:
€180 miljoen maximale faciliteit;
€31,6 miljoen feitelijk getrokken;
€13 miljoen aanvankelijk probleemcluster;
€8,72 miljoen sterk onderbouwde benadeling;
plus een veel groter plan dat werd gestopt voordat het volledig werd uitgevoerd.
Ik zei tegen Elias:
"Dat klinkt veel minder sexy."
"Gelukkig ben ik accountant."
"De pers gaat €180 miljoen schrijven."
"Dan corrigeer jij."
"Elke keer?"
"Elke keer."
"Ik haat je."
"Professioneel risico."
De €8,72 miljoen bestond niet allemaal uit geld dat Bastiaan in zijn zak had.
Rond €3,1 miljoen aan economisch voordeel was aan hem of zijn verbonden entiteiten toe te rekenen.
Ongeveer €1,7 miljoen aan Céline/Élan-gerelateerde te hoge betalingen en privécomponenten.
Rond €900.000 aan transacties met adviseurs en leveranciers waarin belangen waren verborgen.
De rest uit opgeblazen prijzen, ten onrechte doorgeschoven dealfees, privé-uitgaven en andere benadeling.
Céline sloot een civiele regeling.
Zij droeg haar belang in Élan Maison gedeeltelijk over aan een vereffeningsvehikel, betaalde bedragen terug en werkte mee aan verkoop van bepaalde activa.
Zij was niet "alles kwijt".
Ook dat wilde ik niet.
Recht is geen ritueel waarbij een minnares haar handtas moet afstaan omdat het publiek haar niet mag.
Bastiaan had meer bezit.
Zijn zestien procent aandelen in Van Zandt Enterprises waren echt van hem.
Ik kon ze niet simpelweg afpakken omdat ik de meerderheidsstructuur beheerste.
Maar schuldeisers en civiele claims konden er wel verhaal op zoeken.
Een deel van zijn belang werd uiteindelijk na procedures verkocht.
Niet aan mij persoonlijk.
De familieholding kocht een deel tegen onafhankelijk bepaalde voorwaarden.
Andere stukken gingen naar institutionele investeerders.
Bastiaan hield een kleiner belang over tot verdere afwikkeling.
Geen totale onteigening.
Wel verlies van controle, status en vermogen.
Van de €8,72 miljoen direct onderbouwde schade werd binnen drie jaar ongeveer €7,41 miljoen teruggehaald of economisch gecompenseerd.
Geblokkeerde rekeningen.
Terugbetalingen.
Schikkingen.
Verkoop van belangen.
Professionele aansprakelijkheidsregeling rond een adviseur die belangenconflicten had genegeerd.
Ongeveer €1,31 miljoen bleef grotendeels verloren, oninbaar of onderwerp van langdurige procedures.
Ik vond dat in het begin ondraaglijk.
Later dacht ik:
1,31 miljoen is goedkoper dan opnieuw sterven voor gelijk.
Dat was groei.
Denk ik.
