Op vrijwel alle chipszakken, koekjesverpakkingen en snoepzakken vallen ze op: gekleurde blokjes of stippen langs de naad in verschillende tinten zoals zwart, blauw, roze en geel, soms aangevuld met een groen streepje. Jarenlang circuleren er online talrijke theorieën over de betekenis van deze markeringen. Echter, het overgrote deel van wat daarover verteld wordt, is onjuist.
De werkelijke verklaring is aanzienlijk minder spectaculair dan de theorieën die op social media de ronde doen. Tegelijkertijd biedt de waarheid echter meer geruststelling.
De mythe die maar niet uitsterft
Het verhaal dat je waarschijnlijk wel eens hebt voorbij zien komen: de kleur van die blokjes zou laten zien hoe gezond of natuurlijk een product is. Groen staat dan voor pure ingrediënten, rood voor allerlei toevoegingen, zwart voor volledig kunstmatige rommel.
Klinkt logisch genoeg om door te sturen in de familie-app. Het is alleen volledig verzonnen. Geen enkele fabrikant zou stiekem op de buitenkant van een zak chips verklappen dat het product vol chemicaliën zit. Marketingafdelingen werken precies de andere kant op.
Waar de blokjes echt voor dienen
De blokjes hebben een nuchtere, technische naam: drukkerstekens of kleurcontroleblokjes. Ze horen bij het drukken van de verpakking en zeggen niets over de inhoud. Ze zeggen iets over de inkt.
Verpakkingen worden meestal gedrukt met vier basiskleuren: cyaan, magenta, geel en zwart. Dat noemt de drukwereld CMYK. Door die vier kleuren in verschillende verhoudingen over elkaar te leggen, ontstaat elke andere kleur en elk plaatje op de zak. Van het felle oranje van een paprikachips tot het diepe rood van een ketchupfles.
Wat de drukker ermee controleert
Voor de drukker zijn die blokjes een soort meetlat. Hij kijkt naar twee dingen tegelijk. Klopt de sterkte van elke kleur, dus is geen enkele inkt te licht of juist te donker aangebracht? En liggen alle vier de kleuren netjes op elkaar, zonder dat er eentje een fractie verschoven is?
