Afhankelijk van de situatie kan aanvullend onderzoek nodig zijn om andere aandoeningen te onderzoeken of uit te sluiten. Denk bijvoorbeeld aan bepaalde schildklierproblemen, ontstekingsziekten of andere oorzaken van vermoeidheid en pijn.
Niet iedereen met fibromyalgie heeft dezelfde klachten en er bestaat geen vaste lijst met symptomen die bij iedereen aanwezig moet zijn.
Een goede beoordeling is daarom belangrijk. Zo voorkom je dat klachten te snel aan fibromyalgie worden toegeschreven terwijl er mogelijk een andere of aanvullende oorzaak is.
Wat kan helpen om fibromyalgie beter te beheersen?
Hoewel er geen universele genezing bestaat, zijn er verschillende manieren om met fibromyalgie om te gaan. Vaak werkt een combinatie van maatregelen beter dan één enkele aanpak.
1. Bouw beweging rustig op
Regelmatige, aangepaste beweging kan helpen om de lichamelijke conditie te onderhouden en het dagelijks functioneren te verbeteren.
Voor sommige mensen zijn wandelen, rustig fietsen, zwemmen of bewegen in warm water geschikte mogelijkheden.
Begin op een niveau dat haalbaar is en verhoog de duur of intensiteit geleidelijk. Te snel te veel doen kan de klachten tijdelijk verergeren.
Het doel is niet om jezelf door de pijn heen te dwingen, maar om een duurzame routine te ontwikkelen die bij jouw mogelijkheden past.
Een fysiotherapeut met ervaring in chronische pijn kan helpen om een geschikt programma samen te stellen.
2. Zoek naar een haalbare balans tussen activiteit en rust
Bij fibromyalgie kan het verleidelijk zijn om op goede dagen zoveel mogelijk taken af te werken. Maar wanneer je daardoor over je grenzen gaat, kun je later meer klachten ervaren.
Probeer daarom activiteiten over de week te spreiden. Wissel inspanning af met rust en verdeel grote taken in kleinere onderdelen.
Dit wordt soms pacing genoemd: je stemt je activiteit af op je mogelijkheden en bouwt geleidelijk aan een stabieler ritme.
Het betekent niet dat je niets meer mag doen. Het draait juist om het vinden van een tempo dat je op langere termijn kunt volhouden.
3. Geef slaap voldoende aandacht
Een vaste bedtijd, een rustige slaapkamer en minder stimulerende activiteiten vlak voor het slapengaan kunnen de slaap ondersteunen.
Probeer ook overdag voldoende daglicht te krijgen en regelmatig te bewegen, voor zover dat haalbaar is.
Blijven de slaapproblemen bestaan, bespreek ze dan met je arts. Soms is er sprake van een afzonderlijke slaapstoornis die behandeld kan worden.
4. Leer omgaan met stress zonder jezelf de schuld te geven
Stressmanagement kan een nuttig onderdeel zijn van de behandeling.
Ontspanningsoefeningen, rustige ademhaling, mindfulness of gesprekken met een psycholoog kunnen sommige mensen helpen om beter met pijn en de gevolgen daarvan om te gaan.
Cognitieve gedragstherapie kan bijvoorbeeld helpen bij het ontwikkelen van strategieën voor slaap, dagelijkse activiteiten en het omgaan met chronische klachten.
Het doel is niet om te bewijzen dat de pijn psychologisch is. Het doel is om ondersteuning te bieden bij de uitdagingen die met langdurige pijn gepaard kunnen gaan.
Je hoeft geen emotionele oorzaak voor je fibromyalgie te vinden om baat te hebben bij psychologische ondersteuning.
5. Bespreek behandelingen met je arts
Afhankelijk van je klachten en persoonlijke situatie kan een arts verschillende behandelmogelijkheden bespreken.
Sommige medicijnen kunnen bij bepaalde patiënten helpen bij pijn, slaap of andere symptomen. De keuze hangt af van de individuele situatie, mogelijke bijwerkingen en eventuele andere aandoeningen.
Niet ieder pijnstillend middel is geschikt voor langdurig gebruik en niet iedereen reageert hetzelfde op medicatie.