Medicijnen en geheugen: wat is het echte risico?

7 soorten medicijnen die je geheugen kunnen beïnvloeden: dit moet je weten

Sommige medicijnen kunnen meer invloed hebben op je hersenen dan je misschien verwacht. Bepaalde slaapmiddelen, pijnstillers en andere veelgebruikte geneesmiddelen kunnen bijvoorbeeld sufheid, concentratieproblemen of tijdelijke vergeetachtigheid veroorzaken. Bij langdurig gebruik van sommige middelen is bovendien een verband met een verhoogd risico op dementie vastgesteld.

Dat betekent echter niet dat deze medicijnen automatisch blijvende hersenschade veroorzaken. Het is belangrijk om de mogelijke bijwerkingen te kennen, maar ook om te begrijpen waarom je nooit zomaar met voorgeschreven medicatie moet stoppen.

1. Slaap- en kalmeringsmiddelen


Benzodiazepines, zoals diazepam, oxazepam en lorazepam, worden voorgeschreven bij onder meer angst en slaapproblemen. Ze hebben een kalmerende werking, maar kunnen ook sufheid, verminderde alertheid en geheugenproblemen veroorzaken.

Vooral ouderen kunnen hier gevoelig voor zijn. Bij langdurig gebruik zijn er onderzoeken die een verband laten zien met cognitieve achteruitgang. Dat bewijst echter niet dat deze medicijnen rechtstreeks dementie veroorzaken.

Stop bovendien nooit plotseling met deze middelen. Overleg altijd met je arts over een eventuele dosisverlaging.

2. Medicijnen met een anticholinerge werking


Sommige medicijnen beïnvloeden acetylcholine, een stof die belangrijk is voor het geheugen en de concentratie. Voorbeelden zijn bepaalde oudere allergiemedicijnen, zoals diphenhydramine, en sommige middelen tegen een overactieve blaas, zoals oxybutynine.

Deze medicijnen kunnen bijwerkingen veroorzaken zoals sufheid, verwardheid en vergeetachtigheid. Vooral bij ouderen en bij het gebruik van meerdere geneesmiddelen tegelijk is extra aandacht nodig.

Langdurig gebruik van bepaalde sterk anticholinerge middelen is in onderzoeken in verband gebracht met een verhoogd risico op dementie. Een rechtstreeks oorzakelijk verband staat daarmee niet vast.

3. Statinen: cholesterolverlagers


Statinen, zoals simvastatine en atorvastatine, worden gebruikt om het cholesterolgehalte te verlagen. Sommige gebruikers melden vergeetachtigheid of een wazig gevoel in het hoofd. Zulke klachten zijn doorgaans tijdelijk en betekenen niet dat iemand dementie heeft.

Statinen kunnen belangrijke voordelen hebben voor de gezondheid van hart en bloedvaten. Stop daarom niet met deze medicijnen zonder overleg met je arts.