Nathan gaf me de eerste vraag.
Ik begreep het.
Laura bewoog zich niet.
« Wat was de Boston Tea Party? »
Iedereen begon te schrijven.
Moeder keek fronsend naar haar kaart.
Laura schreef snel.
Toen we onze antwoorden vergeleken, bleek die van haar correct te zijn.
Ze leunde achterover. « Was dat de bedoeling dat het moeilijk zou zijn? »
« Wat was de Boston Tea Party? »
« Nee, » zei Nathan.
Ik bekeek de kaart van mijn moeder.
Ze had alleen geschreven: Theeprotest. Haven van Boston.
« Mama? »
« Ik kan me de details niet meer herinneren. »
Laura glimlachte. Mijn maag trok samen.
Misschien was het meenemen van die kaarten toch geen goed idee geweest.
Ik bekeek de kaart van mijn moeder.
« De volgende, » zei Nathan.
Ik las een vraag over een negentiende-eeuwse roman.
Laura wist het. Mama niet.
Laura’s glimlach werd breder.
« Rose, » mompelde mama, « dit is echt niet nodig. »
Ik was bijna gestopt.
Misschien was het meenemen van die kaarten toch geen goed idee geweest.
Nathan trok mijn aandacht.
Niemand hoefde alles te weten.
Ik las het volgende kaartje. « Wat betekent het afharden van zaailingen? »
Laura antwoordde als eerste: « Door de grond te laten uitdrogen, worden de stengels sterker. »
Moeder schudde haar hoofd. « Je laat planten die binnen zijn opgekweekt geleidelijk wennen aan de omstandigheden buiten. Eerst een tijdje buiten, dan steeds langer, gedurende een aantal dagen. »
Niemand hoefde alles te weten.
‘Die op je vensterbank?’ vroeg Nathan.
« Ja. Ik heb ze gisteren een uur uitgelaten. »
Laura reikte naar haar handtas. Toen stopte ze.
Dat viel me op. Nathan ook.
Ik las de volgende vraag. « Om te controleren of een plank horizontaal is, zou je een waterpas of een schietlood gebruiken? »
Laura reikte naar haar handtas.
Laura’s blik dwaalde weer naar de tas.
« Een schietlood. »
Moeder draaide haar pen tussen haar vingers. « Een waterpas. Een schietlood laat je zien of iets verticaal staat. »
‘Weet je het zeker?’ vroeg Laura.
« Ik heb de planken in mijn woonkamer geïnstalleerd. De luchtbel moest precies tussen de markeringen komen. »
« Weet je het zeker? »
Mijn oom lachte. « Dat verklaart waarom mijn planken er dronken uitzien. »
Enkele gasten sloten zich bij hem aan. Laura niet.
Ik keek naar het volgende kaartje. « Welk percentage van het water op aarde is zoet water? »
Stilte.
Ik wist het antwoord zelf ook niet.
Nathan heeft iets geschreven.
« Welk percentage van het water op aarde is zoet water? »
Moeder haalde haar schouders op. « Geen idee. »
Laura’s vingers bewogen voor de derde keer naar haar handtas.
Deze keer sprak Ronald. « Laura. »
Haar hand stopte. Niemand zei iets. Ze legde hem langzaam terug in haar schoot.
‘Ik weet het niet,’ zei ze.
« Geen idee. »
Het was de eerste keer dat ik die woorden van haar hoorde.
Moeder keek haar aan. « Ik ook niet. »
Laura’s gezichtsuitdrukking veranderde enigszins.
Ik wierp een blik op de volgende vraag, maar mijn moeder legde haar kaartje plat op tafel. « Drie vragen zijn genoeg. »
« Vijf, » corrigeerde Nathan zachtjes.
Moeder glimlachte. « Zie je? Blijkbaar kan ik ook niet tellen. »
« Drie vragen zijn genoeg. »
Enkele mensen lachten.
« Ik heb dingen fout gedaan, » vervolgde ze. « Waarschijnlijk had ik er nog veel meer fout gedaan. »
Laura zei niets.
« Maar als je een fout zou maken in mijn tuin, zou ik je niet voor dom uitmaken. Ik zou je laten zien wat je wel moet doen. »
Ik stopte de overgebleven kaarten in hun enveloppen.
« Zie je? Blijkbaar kan ik ook niet tellen. »
Nog een vraag zou alleen maar verpest hebben wat moeder net had gezegd.
Nathan boog zich voorover. « Dat is de les, mam. Niet dat zij slimmer is dan jij. Niet dat jij slimmer bent dan zij. »
Laura keek hem aan. ‘Wat was dan precies het nut hiervan?’
« Je kunt iemands intelligentie niet afmeten aan de kansen die hij of zij heeft gehad. »
Het werd stil in de kamer.
« Wat was dan precies het nut hiervan? »
« Mijn grootvader zorgde ervoor dat je op de universiteit kon blijven, zelfs als je de regels overtrad, » vervolgde Nathan. « Zij stopte met haar studie omdat twee kinderen eten, huur en school schoenen nodig hadden. »
Laura’s gezichtsuitdrukking verstrakte.
« Je bent haar een verontschuldiging verschuldigd. Niet omdat zij antwoorden wist die jij niet wist. Maar omdat je haar het hele weekend hebt behandeld alsof ze minderwaardig was omdat ze niet naar de universiteit was gegaan. »
« Ze stopte met haar studie omdat ze twee kinderen had die eten, huur en school schoenen nodig hadden. »
Laura keek naar Ronald, maar hij hield haar blik vast zonder iets te zeggen.
Ten slotte wendde ze zich tot haar moeder.
« Het spijt me dat ik uw intelligentie heb beledigd. En het spijt me dat ik tegen u sprak alsof u hier was om mij te dienen. »
De woorden kwamen langzaam.
Moeder liet hen even staan. « Dank u wel dat u dat zei. »
« Je bent haar een verontschuldiging verschuldigd. »
Toen mijn tante de borden begon te verzamelen, stak mijn moeder haar hand uit om te helpen, maar ging toen naast me zitten. Ik hield haar hand in de mijne.
Laura stond een paar seconden ongemakkelijk bij de tafel voordat ze naar de keuken liep.
Even later kwam ze terug met de koffiepot en het pakje slagroom.
Ze bleef naast haar moeder staan. « Hoe drink jij je koffie? »
Moeder keek haar aan. « Melk, eigenlijk. »
Laura staarde naar de doos in haar hand.
« Hoe drinkt u uw koffie? »
Nathan kuchte om een lach te verbergen.
Laura lachte die ochtend voor het eerst ook.
« Natuurlijk wel. »
Het was geen vergeving. Het was geen persoonlijkheidstransplantatie.
Maar toen ze terugging naar de keuken, liet ze haar telefoon op het aanrecht liggen
