Het groeit in de scheuren van stoepen, verschijnt tussen tegels en duikt op in verwaarloosde tuinen. Veel mensen trekken het zonder nadenken met wortel en al uit de grond, omdat ze ervan uitgaan dat het om een nutteloze indringer gaat. Toch verdient postelein (Portulaca oleracea) meer aandacht dan zijn bescheiden uiterlijk doet vermoeden.
Deze opvallende vetplant is gemakkelijk te herkennen aan zijn vlezige, sappige bladeren en roodachtige stengels. Hij groeit vaak laag bij de grond en kan zich uitbreiden op plekken waar andere planten nauwelijks lijken te gedijen. Juist doordat postelein zo gewoon oogt en spontaan op allerlei plaatsen verschijnt, wordt hij gemakkelijk over het hoofd gezien.
Postelein wordt beschouwd als een van de drie meest voorkomende plantensoorten ter wereld. Achter die alledaagse verschijning gaat echter een plant schuil met een bijzonder voedingsprofiel. De bladeren en malse stengels kunnen worden verwerkt in verschillende gerechten, zowel rauw als kort verhit.
Waarom postelein zoveel aandacht krijgt
Postelein staat vooral bekend vanwege de aanwezigheid van omega-3-vetzuren. Daarnaast bevat de plant melatonine, glutathion, vitamine A, vitamine C en vitamine E. Ook mineralen zoals magnesium en kalium komen erin voor.
Die combinatie verklaart waarom postelein vaak wordt genoemd in artikelen over voeding en plantaardige ingrediënten. De plant wordt daarbij in verband gebracht met antioxidanten, vetzuren en mineralen die deel uitmaken van een gevarieerd voedingspatroon.
In de oorspronkelijke beschrijving wordt postelein zelfs omschreven als een plant die de zenuwcellen, de bloedvaten en het hart- en vaatstelsel kan ondersteunen. Zulke effecten moeten echter niet worden gezien als vervanging voor medische behandeling of een evenwichtig voedingspatroon. Postelein blijft in de eerste plaats een voedingsmiddel dat op verschillende manieren in gerechten kan worden verwerkt.
Vlezige bladeren met een frisse structuur
Een opvallend kenmerk van postelein is de structuur. De bladeren zijn stevig en sappig, terwijl de jonge stengels eveneens mals kunnen zijn. Daardoor kan de plant zowel rauw als kort gebakken worden gegeten.
Wanneer je postelein rauw verwerkt, blijft de frisse, licht knapperige structuur goed aanwezig. Dat maakt de plant geschikt voor salades en koude bereidingen. Wordt postelein kort in een pan verhit, dan worden de bladeren zachter en glanzender zonder dat ze volledig hun vorm hoeven te verliezen.
Juist die veelzijdigheid maakt het mogelijk om dezelfde plant op verschillende manieren te gebruiken. In het ene gerecht speelt postelein een frisse en knapperige rol, terwijl hij in een warm gerecht juist zachter en milder wordt.
Postelein voorbereiden voor gebruik
Gebruik bij voorkeur de blaadjes en de malse delen van de stengels die in het recept worden genoemd. Was de postelein zorgvuldig voordat je hem verwerkt, vooral wanneer de plant rechtstreeks uit de tuin of van een andere buitenplek komt.
Laat overtollig water na het wassen zoveel mogelijk verdwijnen. Dat is vooral belangrijk wanneer de postelein in een salade wordt gebruikt of kort in een pan wordt gebakken. Te veel achtergebleven water kan een salade onnodig vochtig maken en zorgt er tijdens het bakken voor dat de bladeren eerder stomen dan kort bakken.
Voor een smoothie is een beetje achtergebleven vocht minder belangrijk, omdat de postelein daar toch samen met andere vloeibare ingrediënten wordt gemixt.
